Wstęp: Dlaczego przeliczanie 1 centa na złotówki ma znaczenie?

Na pierwszy rzut oka jeden cent, ta drobna moneta o nominalnej wartości 0,01 jednostki głównej waluty, może wydawać się bez znaczenia. Jednak w dzisiejszym zglobalizowanym świecie, gdzie granice finansowe zacierają się, a międzynarodowe transakcje są na porządku dziennym, zrozumienie jego wartości w kontekście lokalnej waluty – w naszym przypadku polskiej złotówki – staje się kluczowe. Niezależnie od tego, czy planujemy wakacje w Stanach Zjednoczonych, dokonujemy zakupów w zagranicznym sklepie internetowym, monitorujemy notowania giełdowe, czy też po prostu interesuje nas globalna ekonomia, wiedza o tym, ile wart jest 1 cent w złotówkach, jest fundamentalna. To nie tylko kwestia prostej matematyki, ale drzwi do głębszego zrozumienia dynamiki rynków walutowych, inflacji oraz wpływu polityki monetarnej na nasz portfel.

W tym artykule zagłębimy się w meandry przeliczania 1 centa na PLN. Wyjaśnimy, od czego zależy jego wartość, jakie czynniki wpływają na kursy walutowe oraz jak praktycznie wykorzystać tę wiedzę w codziennym życiu i w świecie finansów. Postaramy się dostarczyć kompleksowej analizy, która pozwoli zarówno początkującym, jak i bardziej zaawansowanym użytkownikom poruszać się po zawiłościach wymiany walut z pełną świadomością i pewnością.

Podstawy przeliczania walut: Co to jest cent i jak działa kurs wymiany?

Zanim przejdziemy do konkretnych obliczeń, niezbędne jest ugruntowanie podstaw. Czym właściwie jest cent? Najczęściej, mówiąc o „cencie” w kontekście międzynarodowym, mamy na myśli cent amerykański (USD cent), będący 1/100 dolara amerykańskiego. Podobnie funkcjonuje cent w strefie euro (EUR cent), gdzie 100 centów tworzy 1 euro. Istnieją oczywiście inne waluty posiadające swoje „centy” (np. cent kanadyjski, cent australijski), ale to USD i EUR są globalnymi potentatami, z którymi najczęściej mamy do czynienia.

Kluczem do zrozumienia wartości 1 centa w złotówkach jest pojęcie kursu wymiany. Kurs wymiany walut to nic innego jak cena jednej waluty wyrażona w jednostkach innej waluty. Jest to swego rodzaju „towar” na globalnym rynku, który podlega nieustannym zmianom pod wpływem popytu i podaży. W przypadku przeliczania centa na złotówki, interesuje nas przede wszystkim kurs USD/PLN (dla centa amerykańskiego) lub EUR/PLN (dla centa europejskiego). Obliczanie jest proste:

Dla 1 centa amerykańskiego: (Kurs USD/PLN) * 0,01 = wartość 1 centa w PLN
Dla 1 centa europejskiego: (Kurs EUR/PLN) * 0,01 = wartość 1 centa w PLN

Oznacza to, że jeśli przykładowo kurs USD/PLN wynosi 4,00 zł, to 1 cent amerykański będzie wart 0,04 zł (czyli 4 grosze). Jeśli kurs wzrośnie do 4,20 zł, to ten sam cent będzie już wart 0,042 zł (4,2 grosza). To pokazuje, jak dynamiczna jest ta relacja i dlaczego monitoring kursów jest tak ważny.

Warto również zwrócić uwagę na tzw. kursy kupna i sprzedaży oraz kurs średni. Banki i kantory operują dwoma kursami: po jednym kupują walutę (niższy kurs sprzedaży dla klienta), po drugim sprzedają (wyższy kurs zakupu dla klienta). Różnica między nimi to tzw. spread walutowy, który stanowi ich zarobek. Dla naszych obliczeń najlepiej jest odwoływać się do kursu średniego NBP lub kursów podawanych przez renomowane serwisy finansowe, które odzwierciedlają tzw. mid-market rate, czyli kurs notowany na globalnym rynku międzybankowym.

Czynniki kształtujące kurs USD/PLN i ich wpływ na wartość centa

Wartość 1 centa w złotówkach jest bezpośrednio zależna od kursu waluty głównej (np. dolara amerykańskiego) do złotówki. Ale co tak naprawdę kształtuje ten kurs? To skomplikowana interakcja wielu czynników ekonomicznych, politycznych i psychologicznych. Zrozumienie ich pozwala przewidzieć potencjalne zmiany i podejmować świadome decyzje finansowe.

1. Stopy Procentowe i Polityka Monetarna

Rezerwa Federalna (Fed) i Narodowy Bank Polski (NBP): Decyzje tych banków centralnych dotyczące stóp procentowych mają ogromny wpływ na atrakcyjność danej waluty. Wyższe stopy procentowe w USA (podnoszone przez Fed) przyciągają inwestorów szukających wyższych zwrotów z lokat czy obligacji denominowanych w dolarach. Wzrost popytu na dolara wzmacnia jego kurs wobec złotówki, a co za tym idzie – zwiększa wartość 1 centa. Analogicznie, obniżenie stóp procentowych w Polsce przez NBP osłabia złotówkę, czyniąc dolara i tym samym centa droższym. Przykład: W 2022 roku, agresywne podwyżki stóp procentowych przez Fed w celu walki z inflacją spowodowały umocnienie dolara względem większości walut, w tym złotówki, windując kurs USD/PLN powyżej 5,00 zł i czyniąc 1 centa wartego ponad 5 groszy.

2. Inflacja

Różnice w inflacji: Jeśli inflacja w Polsce jest znacznie wyższa niż w USA, siła nabywcza złotówki spada szybciej niż dolara. To zazwyczaj prowadzi do osłabienia złotówki względem USD, co automatycznie zwiększa wartość centa w przeliczeniu na PLN.

3. Dane Makroekonomiczne

Wzrost PKB, bezrobocie, handel zagraniczny: Silne dane gospodarcze z USA (np. wysokie tempo wzrostu PKB, niskie bezrobocie) świadczą o stabilności i atrakcyjności amerykańskiej gospodarki, co zazwyczaj umacnia dolara. Podobnie pozytywne dane z Polski mogą wzmocnić złotówkę. Negatywne dane działają w drugą stronę. Np. doniesienia o recesji w USA mogą osłabić dolara, a tym samym centa względem złotówki.

4. Sytuacja Geopolityczna i Globalne Ryzyka

Rola dolara jako „bezpiecznej przystani”: W czasach niepewności politycznej, konfliktów zbrojnych (np. inwazja Rosji na Ukrainę w 2022 roku) czy globalnych kryzysów finansowych (np. kryzys z 2008 roku, pandemia COVID-19 w 2020 roku), inwestorzy często uciekają do walut uważanych za bezpieczne, a dolar amerykański jest sztandarowym przykładem takiej waluty. Wzrost popytu na dolara w takich okresach prowadzi do jego umocnienia, co w konsekwencji sprawia, że 1 cent staje się droższy w złotówkach.

5. Bilans Płatniczy i Handel Zagraniczny

Eksport i import: Kraj, który więcej eksportuje (sprzedaje swoje towary za granicę), generuje większy popyt na swoją walutę. Analogicznie, duży import oznacza większy popyt na waluty obce. Jeśli USA ma duży deficyt handlowy (importuje więcej niż eksportuje), może to osłabiać dolara.

6. Spekulacje Rynkowe i Nastroje Inwestorów

Sentyment rynkowy: Często kursy walutowe poruszają się pod wpływem oczekiwań i spekulacji. Jeśli rynek spodziewa się podwyżek stóp procentowych przez Fed, dolar może umacniać się jeszcze przed faktyczną decyzją. Panika na rynkach, plotki czy nieoczekiwane wydarzenia również mogą wywołać gwałtowne ruchy kursów.

Wszystkie te czynniki wzajemnie się przenikają i tworzą niezwykle złożony system. Dlatego też kursy walutowe nigdy nie są statyczne, a wartość 1 centa w złotówkach jest zmienną, którą należy regularnie monitorować, zwłaszcza planując większe transakcje czy podróże.

Praktyczne obliczanie: Ile groszy to 1 cent w zależności od kursu?

Przejdźmy do konkretów. Jak już wspomniano, przeliczenie 1 centa na złotówki jest proste, gdy znamy aktualny kurs walutowy. Pamiętajmy, że 1 cent to 0,01 jednostki głównej waluty (np. dolara, euro). Poniżej przedstawiamy przykłady dla różnych hipotetycznych kursów, aby zobrazować, jak zmienia się wartość centa.

Przykład 1: Kurs USD/PLN = 3,80 zł

Zakładamy, że 1 dolar amerykański kosztuje 3,80 złotych.
Obliczenie: 0,01 USD * 3,80 PLN/USD = 0,038 PLN
Wniosek: Przy tym kursie 1 cent amerykański jest wart 3 grosze i 8 miligroszy.

Przykład 2: Kurs USD/PLN = 4,00 zł

Zakładamy, że 1 dolar amerykański kosztuje 4,00 złotych.
Obliczenie: 0,01 USD * 4,00 PLN/USD = 0,04 PLN
Wniosek: Przy tym kursie 1 cent amerykański jest wart dokładnie 4 grosze. Jest to najczęściej używane uproszczenie w codziennym myśleniu, ale należy pamiętać, że rzeczywisty kurs rzadko jest tak „równy”.

Przykład 3: Kurs USD/PLN = 4,35 zł

Zakładamy, że 1 dolar amerykański kosztuje 4,35 złotych.
Obliczenie: 0,01 USD * 4,35 PLN/USD = 0,0435 PLN
Wniosek: Przy tym kursie 1 cent amerykański jest wart 4 grosze i 35 miligroszy.

Przykład 4: Kurs EUR/PLN = 4,50 zł (dla porównania z eurocentem)

Zakładamy, że 1 euro kosztuje 4,50 złotych.
Obliczenie: 0,01 EUR * 4,50 PLN/EUR = 0,045 PLN
Wniosek: Przy tym kursie 1 eurocent jest wart 4 grosze i 5 miligroszy.

Jak widać, nawet niewielkie wahania kursu głównej waluty mają bezpośrednie przełożenie na wartość 1 centa. To, co wydaje się drobną kwotą, pomnożone przez setki czy tysiące transakcji, może generować znaczące różnice. Dlatego też, dla osób prowadzących biznes międzynarodowy, inwestorów czy nawet często podróżujących, precyzyjne śledzenie kursów i umiejętność szybkiego przeliczania to podstawa.

Warto również pamiętać, że w fizycznych transakcjach gotówkowych najczęściej zaokrąglamy do pełnych groszy (np. 4,35 grosza byłoby zaokrąglone do 4 groszy lub 5 groszy w zależności od polityki lub kontekstu). Jednak w rozliczeniach elektronicznych czy na rynkach finansowych operuje się z większą precyzją, co jest kluczowe dla sumarycznych kwot.

Gdzie szukać wiarygodnych kursów walut i jak je interpretować?

W dobie internetu dostęp do aktualnych kursów walutowych jest na wyciągnięcie ręki. Jednak nie wszystkie źródła są równie wiarygodne i nie wszystkie kursy są takie same. Zrozumienie, skąd brać dane i jak je interpretować, to klucz do podejmowania świadomych decyzji finansowych.

1. Narodowy Bank Polski (NBP)

NBP.pl: To oficjalne źródło kursów średnich w Polsce. NBP publikuje tabele kursów średnich walut obcych raz dziennie, zazwyczaj około południa. Są one podstawą dla wielu instytucji finansowych i rozliczeń. Pamiętaj jednak, że są to kursy historyczne (z wczorajszego dnia lub z momentu publikacji), a nie aktualne kursy rynkowe w czasie rzeczywistym. Dla transakcji wymagających natychmiastowej wyceny, NBP służy raczej jako punkt odniesienia.

2. Renomowane Serwisy Finansowe

Bloomberg, Reuters, Investing.com, Stooq.pl, Oanda.com: Te platformy oferują kursy walutowe w czasie rzeczywistym (tzw. „live rates”), oparte na danych z rynku międzybankowego. Są to tzw. kursy średnie (mid-market rate), czyli teoretyczna cena, po której można kupić i sprzedać walutę bez spreadu. Są one najbardziej zbliżone do rzeczywistej wartości waluty na daną chwilę. Idealne do monitorowania trendów i podejmowania szybkich decyzji inwestycyjnych.

3. Platformy Wymiany Walut Online i Aplikacje Finansowe

Revolut, Wise (dawniej TransferWise), Cinkciarz.pl, Walutomat.pl: Te platformy oferują bardzo konkurencyjne kursy wymiany walut, często bliskie kursom średnim rynkowym, z niewielkim spreadem. Są idealne do faktycznej wymiany walut na potrzeby podróży, zakupów online czy przelewów międzynarodowych. Zazwyczaj pokazują kursy w czasie rzeczywistym i pozwalają na ich „zamrożenie” na krótki okres.

4. Banki Komercyjne i Kantory Stacjonarne

Banki: Oferują wymianę walut, ale ich kursy zazwyczaj zawierają większy spread niż platformy online. Kursy te są ustalane wewnętrznie i mogą się różnić w zależności od banku. Są wygodne, jeśli już masz konto w danym banku, ale rzadko bywają najbardziej opłacalne.
Kantory stacjonarne: Podobnie jak banki, mają swoje własne kursy kupna i sprzedaży, które często są mniej korzystne niż te online. Sprawdzają się w sytuacjach awaryjnych lub dla niewielkich kwot.

Jak interpretować kursy?

Bid/Ask Spread: Każdy, kto oferuje wymianę walut (bank, kantor, platforma), podaje dwie ceny: cenę kupna (Bid) i cenę sprzedaży (Ask). Cena Bid to cena, po której instytucja jest gotowa odkupić od Ciebie walutę. Cena Ask to cena, po której jest gotowa Ci ją sprzedać. Różnica między nimi to ich marża. Im niższy spread, tym korzystniejsza wymiana dla klienta.
Zmiany w czasie rzeczywistym: Kursy na rynkach finansowych zmieniają się nieustannie. W ciągu minuty wartość 1 centa może się wahać o ułamki grosza. Dla większych sum te ułamki stają się istotne.
Wykresy i trendy: Warto korzystać z serwisów oferujących wykresy historycznych kursów. Pozwala to zidentyfikować trendy, poziomy wsparcia i oporu, co może pomóc w podjęciu decyzji o optymalnym momencie wymiany. Na przykład, jeśli kurs USD/PLN spada, a masz zakupić dolary, być może warto poczekać na dalszy spadek.

Podsumowując, do monitorowania ogólnych trendów i zrozumienia wartości centa w danej chwili, najlepiej korzystać z renomowanych serwisów finansowych lub NBP. Do faktycznej wymiany walut na większą skalę, platformy online zazwyczaj oferują najbardziej konkurencyjne warunki.

Znaczenie przeliczania centa w różnych kontekstach finansowych

Choć 1 cent wydaje się kwotą symboliczną, jego wartość i umiejętność przeliczania mają realne znaczenie w wielu obszarach życia i finansów. To nie tylko ciekawostka, ale praktyczna wiedza, która może przekładać się na oszczędności lub dodatkowe koszty.

1. Zakupy Międzynarodowe i E-commerce

Online shopping: Kupując produkty na zagranicznych platformach (np. Amazon.com, eBay), cena często podana jest w dolarach. Sprzedawcy często przeliczają ją na PLN po swoim kursie, który może być mniej korzystny niż ten rynkowy. Umiejętność szybkiego przeliczenia 1 centa na złotówki pozwala ocenić, czy oferta jest faktycznie atrakcyjna. Załóżmy, że produkt kosztuje 99,99 USD. Różnica kilku groszy na każdym centu (czyli 99 centach) pomnożona przez dziesiątki transakcji rocznie, kumuluje się w znaczną kwotę. Przykładowo, jeśli bank przelicza po 4,10 PLN/USD, a Wise po 4,05 PLN/USD, na produkcie za 99,99 USD oszczędzasz ok. 5 złotych.
Opłaty i subskrypcje: Wiele międzynarodowych usług online (serwisy streamingowe, oprogramowanie, narzędzia biznesowe) rozliczanych jest w USD. Monitorowanie kursu centa pozwala zoptymalizować moment płatności lub wybrać kartę, która oferuje najkorzystniejszy kurs przeliczeniowy.

2. Podróże Zagraniczne i Budżetowanie

Planowanie wydatków: Podróżując do krajów, gdzie obowiązuje dolar (USA, niektóre kraje karaibskie i Ameryki Łacińskiej) lub euro, znajomość wartości najmniejszych jednostek jest kluczowa dla precyzyjnego budżetowania. Wiedza, ile groszy to 1 cent, pomaga w szacowaniu drobnych wydatków, napiwków czy reszty w lokalnej walucie.
Wymiana walut: Kiedy i gdzie wymieniać walutę? Wiedza o tym, że 1 cent amerykański przy kursie 4,00 PLN/USD to 4 grosze, a przy kursie 4,50 PLN/USD to już 4,5 grosza, podkreśla znaczenie wyboru odpowiedniego momentu i miejsca na wymianę większych kwot. Różnica 50 groszy na dolarze to 5 groszy na każdym centu, co na większych sumach staje się zauważalne.

3. Inwestycje i Rynek Finansowy

Inwestycje w akcje i ETF-y: Kupując akcje amerykańskich spółek lub ETF-y denominowane w USD, wartość tych aktywów jest bezpośrednio powiązana z kursem USD/PLN. Zyski (lub straty) z inwestycji w USD muszą być przeliczone na PLN, a nawet ułamkowe zmiany kursu centa wpływają na ostateczny wynik.
Rynek Forex: Dla traderów walutowych każdy, nawet najmniejszy ruch kursu (tzw. pip, czyli najmniejsza jednostka zmiany kursu) ma znaczenie. Zrozumienie wpływu na wartość centa jest dla nich chlebem powszednim.
Kryptowaluty: Chociaż kryptowaluty mają swoje własne jednostki, często ich wyceny podawane są w USD. Znajomość kursu USD/PLN pozwala na szybkie oszacowanie wartości inwestycji w PLN, a tym samym ocenić ich opłacalność.

4. Księgowość i Rozliczenia Międzynarodowe

Firmy eksportujące/importujące: Dla przedsiębiorstw prowadzących działalność międzynarodową, precyzyjne przeliczanie walut, w tym najmniejszych jednostek, jest podstawą prawidłowego rozliczania transakcji, fakturowania i zarządzania ryzykiem walutowym. Błędy w przeliczeniach, nawet na poziomie centów, mogą prowadzić do niedoszacowania (lub przeszacowania) kosztów i przychodów.

5. Numizmatyka i Kolekcjonerstwo

Wartość kolekcjonerska: Dla kolekcjonerów monet 1 cent może mieć wartość znacznie przewyższającą jego nominalną siłę nabywczą. Rzadkie emisje, błędy mennicze, monety historyczne – wszystko to może sprawić, że kolekcjonerski cent wart jest tysiące dolarów. Wówczas przeliczenie go na złotówki wymaga znajomości zarówno kursu wymiany, jak i wartości numizmatycznej.

Podsumowując, ignorowanie wartości 1 centa to ryzyko niedoszacowania wpływu zmian kursowych na własne finanse. W dzisiejszym świecie, gdzie transakcje międzynarodowe są standardem, ta pozornie drobna jednostka waluty odgrywa kluczową rolę w precyzyjnym zarządzaniu budżetem i inwestycjami.

Praktyczne porady: Jak efektywnie zarządzać walutami i optymalizować konwersję?

Skoro wiemy już, jak obliczyć wartość 1 centa w złotówkach i jakie czynniki wpływają na kursy, pora na praktyczne wskazówki. Efektywne zarządzanie walutami to nie tylko oszczędność, ale i spokój ducha, że nie tracimy pieniędzy na niekorzystnych przelicznikach.

1. Monitoruj kursy regularnie, ale bez obsesji

Ustaw powiadomienia: Wiele aplikacji bankowych i finansowych (np. Investing.com, kantory online) oferuje możliwość ustawienia alertów kursowych. Otrzymasz powiadomienie, gdy USD/PLN osiągnie wybraną przez Ciebie wartość. To pozwala złapać korzystny moment na wymianę bez ciągłego sprawdzania.
Analizuj trendy, nie tylko chwilowe skoki: Zamiast panicznie reagować na każdy drobny ruch, spójrz na szerszy obraz. Czy dolar umacnia się od kilku dni? Czy są jakieś zapowiedzi, które mogą wpłynąć na kurs? Zrozumienie trendów jest ważniejsze niż śledzenie każdej sekundy.

2. Wybieraj mądrze metody płatności i wymiany

Karty wielowalutowe: Korzystaj z kart oferowanych przez fintechy takie jak Revolut, Wise czy niektóre polskie banki. Pozwalają one na trzymanie środków w wielu walutach i przeliczanie ich po bardzo korzystnych kursach, często bliskich rynkowym, z minimalnym spreadem. To idealne rozwiązanie do zakupów online i podróży.
Kantory online: Dla większych kwot, wymiana w kantorach internetowych (np. Cinkciarz.pl, Walutomat.pl) jest zazwyczaj znacznie korzystniejsza niż w tradycyjnych bankach czy kantorach stacjonarnych. Oferują one transparentne kursy i możliwość negocjacji dla dużych transakcji.
Unikaj dynamicznej konwersji walut (DCC): Jeśli płacisz kartą za granicą lub online, często terminal/strona oferuje przeliczenie transakcji na PLN. Zawsze odmawiaj i wybieraj płatność w lokalnej walucie (np. USD, EUR). Operatory terminali i sklepy oferują zazwyczaj bardzo niekorzystne kursy DCC, aby na tym zarobić. Twój bank lub karta wielowalutowa zrobi to lepiej.

3. Planuj z wyprzedzeniem

Kupuj walutę partiami: Jeśli potrzebujesz większej sumy, rozważ kupowanie waluty partiami (tzw. uśrednianie ceny wejścia). W ten sposób minimalizujesz ryzyko kupna całej kwoty w momencie niekorzystnego kursu.
Wykorzystuj okresy stabilizacji: Czasami rynki walutowe wchodzą w okresy względnej stabilizacji. To dobre momenty na wymianę, ponieważ ryzyko nagłych, niekorzystnych zmian jest mniejsze.

4. Zrozum koszty ukryte

Opłaty za transakcje międzynarodowe: Niektóre banki pobierają dodatkowe opłaty za płatności zagraniczne lub wypłaty z bankomatów poza krajem. Sprawdź tabelę opłat i prowizji swojego banku. Karty wielowalutowe zazwyczaj mają niższe lub zerowe opłaty.
Spread walutowy: Jak już wspomniano, spread to różnica między kursem kupna a sprzedaży. Zawsze wybieraj instytucje z niskim spreadem.

5. Edukuj się dalej

Śledź wiadomości ekonomiczne: Informacje o decyzjach banków centralnych, inflacji, danych z rynku pracy czy wydarzeniach geopolitycznych mogą dać Ci wskazówki co do przyszłych ruchów walutowych.
Portale edukacyjne: Korzystaj z bezpłatnych materiałów edukacyjnych dostępnych online, które wyjaśniają mechanizmy rynków walutowych. Wiedza to potęga.

Zastosowanie tych rad, nawet dla tak drobnej jednostki jak 1 cent, może w dłuższej perspektywie przełożyć się na znaczące korzyści finansowe. To kwestia świadomego podejścia do zarządzania swoimi pieniędzmi w coraz bardziej połączonym globalnie świecie.

Cent wczoraj, dziś i jutro: Perspektywy zmian wartości

Historia kursów walutowych to fascynująca opowieść o ekonomii, polityce i ludzkich decyzjach. Wartość 1 centa w złotówkach, będąca pochodną kursu USD/PLN (lub EUR/PLN), również podlegała i będzie podlegać dynamicznym zmianom. Przyjrzyjmy się temu z perspektywy czasu i spróbujmy spojrzeć w przyszłość.

Wczoraj: Historyczne wahania

Okres po wejściu do UE i przed Kryzysem Finansowym (2004-2008): Polska złotówka umacniała się, a kurs USD/PLN spadał. W niektórych momentach 1 USD kosztował poniżej 2,50-3,00 PLN, co oznaczało, że 1 cent amerykański był wart zaledwie 2,5-3 grosze. Był to czas względnej stabilności i konwergencji.
Kryzys Finansowy 2008-2009: Dolar, jako bezpieczna przystań, gwałtownie umocnił się. USD/PLN poszybował powyżej 3,50 zł, a nawet dochodził do 4,00 zł, windując wartość centa do 3,5-4 groszy.
Okres niskich stóp procentowych (2010-2020): Kurs USD/PLN oscylował w szerokim zakresie, ale zazwyczaj utrzymywał się w przedziale 3,00-4,00 PLN. Były to lata relatywnie niskiej inflacji i łagodnej polityki monetarnej.
Pandemia COVID-19 i Wojna w Ukrainie (2020-2022